Net als de ziekenhuiszorg en verpleegzorg, staat op dit moment ook de thuiszorg in Amsterdam zwaar onder druk. Niet alleen corona is daar debet aan, maar ook een nijpend personeelstekort. "Het gebeurt dat we niet elke dag kunnen komen voor een wond, dan duurt de genezing soms langer."

Verpleegkundige Annelies de Vos, werkt in hartje Amsterdam in de thuiszorg. Ze kan niet elke dag de wond van haar cliënt verzorgen. Dus moet haar cliënt Arian Balk dat twee keer per week zelf doen. Balk: "Ik help waar ik kan. Het was mijn eigen voorstel, ik wilde meehelpen en assisteren om de werkdruk te verhelpen."

Maar dat is geen ideale situatie, vindt verpleegkundige Annelies de Vos. "Meneer Balk kan het gelukkig goed, maar er zijn genoeg cliënten aan wie we dat niet kunnen vragen. En dan moeten we keuzes maken. Je wil elke dag komen maar we kunnen dan maar om de dag. Maar dan duurt de genezing soms iets langer."

Op het zorgkantoor van Cordaan in het Centrum is de krapte dagelijks merkbaar. Wieke Duin, die de zorgaanvragen van Cordaan coördineert moet elke dag schipperen. "We merken dat we veel aanvragen krijgen vanuit het ziekenhuis en huisartsen maar helaas kunnen we die niet altijd honoreren, een paar keer per week moeten we iemand teleurstellen." 

Vrijwilligers

Dat betekent dat in overleg met de huisarts en het ziekenhuis een groot beroep gedaan wordt op het netwerk van de cliënt. Familie of mantelzorgers moet dan bijspringen of in het geval van de 94 jarige Jan Heijt: een vrijwilliger. Heijt: "Thuiszorg is heel belangrijk, die krijg ik twee keer per week en elke week komt er een vrijwilliger die mijn boodschappen doet en mijn huis schoonmaakt. Zonder die hulp kan ik niet zelfstandig blijven wonen."

Vicieuze cirkel

December is in betere tijden een 'knalmaand' voor de horeca, maar opnieuw gooien de coronamaatregelen - met de verlengde avondlockdown - roet in het feestmaal. Restauranteigenaren zien tonnen in rook opgaan, terwijl supermarkten een recordomzet draaien. "Het is een grote teringzooi in dit land. We zitten allemaal in hetzelfde schuitje, kies dan voor een harde lockdown; dat heeft tenminste effect", reageert Jef van sterrenrestaurant Bij Jef op Texel.

Restaurant- en hoteleigenaar Jef houdt zijn deuren gesloten tijdens kerst. "Wat we overhouden aan afhalen, leveren we weer in op financiële steun, dus we zijn dicht tijdens de feestdagen", verklaart hij hoorbaar gefrustreerd tegen NH Nieuws.

Door de avondlockdown loopt de ondernemer naar eigen zeggen 2,5 ton aan omzet mis en blijft hij zitten met een halve ton aan kosten. "De saamhorigheid is er totaal niet. Supermarkten en slagers draaien fantastisch. Waarom worden winkels niet tijdelijk gesloten? Dan bereik je veel meer in korte tijd. Verdeel de pijn. Hele gezinnen gaan hieraan kapot."

Hetzelfde gezeik

Hij vreest voor grote samenkomsten en illegale feestjes tijdens kerst en nieuwjaar. "We zitten helemaal klem tussen de regels. Ik ben echt over de zeik. Met zo weinig besmettingen in de horeca, dankzij alle genomen maatregelen, snap ik deze keuze ook echt niet. Met de feestdagen zoekt iedereen elkaar natuurlijk gewoon thuis op, bedenk zelf maar wat dat met de besmettingsaantallen doet."

Door de uitzichtloze situatie besloot de ondernemer zijn eigen plan te trekken: "We gebruiken deze tijd om nieuwe dingen te ontwikkelen, zoals aangepaste openingstijden en vakanties. Volgend jaar zitten we in hetzelfde gezeik, dus we gaan de boel anders inrichten. Uiteindelijk komen we er sterker uit. Ons krijgen ze niet klein."

Ook maître en sommelier Frank Velthuyse snapt niet dat de sector telkens aan het kortste eind trekt. "Er zit geen logica in de regels. In winkels en supermarkten staat iedereen hutje mutje, maar de horeca wordt weer keihard aangepakt. Terwijl het uitstekend verliep met looproutes en een ruimere opzet", reageert hij tegenover NH Nieuws.

Enorme verliezen

Uit vrees voor strenge maatregelen, hakte de eigenaar van Soigné al vroeg de knoop door om tijdens de feestdagen alleen open te zijn voor afhaalmenu's. "Vorig jaar was dat een succes, dus we gaan nu maar weer vol voor die kerstmenu's."

Toch loopt het sterrenrestaurant in Bussum deze maand zo'n twintig procent aan omzet mis. "We draaien enorme verliezen en het eigen risico van ondernemers houdt uiteindelijk ook op. Mensen denken allemaal wel: 'Jullie krijgen toch subsidie?', maar we moeten al bijna twee jaar lang een groot deel van de gemiste inkomsten zelf ophoesten."

In Schoorl hangt bij hotel en sterrenrestaurant Merlet een meer feestelijke stemming. Nadat het hotel veel annuleringen binnenkreeg omdat gasten niet de hele avond op de hotelkamer wilden blijven, bedacht eigenaar Martin van Bourgonje - tussen de regels door - een actieve avond vol entertainment. "Overdag is het restaurant gewoon open voor lunch. Aan het eind van de middag organiseren we een kerstborrel met amuses voor onze hotelgasten in de tuin en speelt een live-band sfeervolle kerstliedjes. We gaan onze gasten een onvergetelijke kerst bezorgen", vertelt hij opgetogen tegen NH Nieuws. 

Take-Away concert

Na de borrel keert iedereen terug naar de hotelkamers, waar hen een driegangenmenu te wachten staat, met privé-optreden van een lokale gitarist. Als de borden leeg zijn, worden de gasten in groepjes meegenomen voor een Take-Away concert. "In onze demonstratiekeuken krijgen zij tijdens een Live Cooking uitleg over de bereiding en samenstelling van het tussen- en hoofdgerecht, wat daarna ook aan hen wordt geserveerd. Eenmaal terug op de kamer is het tijd voor het dessert en rijden er taart- en kaaskarren door de hallen."

Inmiddels is het hotel alweer praktisch volgeboekt, dus genoeg reden voor blijdschap in huize Van Bourgonje. Desondanks leeft Martin erg mee met andere horeca-ondernemers. "Wij hebben een oplossing kunnen vinden, maar wij hebben daarvoor ook de mogelijkheden. Iedereen probeert positief te blijven, maar dit is ontzettend teleurstellend. Wéér een enorme klap voor de horeca."

Avondlockdown, mondkapjes op scholen en een beperking op het aantal mensen dat thuis op bezoek komt; we zijn nog niet van corona af. Wereldwijd blijft het virus het gesprek van de dag bepalen. In Nederland richt de aandacht zich vooral op het traag op gang komen van de boostercampagne.

Zzp’ers-vereniging Vereniging Zelfstandigen Nederland (VZN) vraagt het kabinet om de coronasteunregeling TOZO terug te brengen voor getroffen zzp’ers nu de avondlockdown is verlengd tot half januari.

Het demissionaire kabinet gaat opnieuw geld beschikbaar stellen voor de subsidieregeling ‘coronabanen in de zorg’ en de Nationale Zorgklas.

Het demissionaire kabinet wil de wetgeving waarin de coronamaatregelen zijn vastgelegd - de Tijdelijke wet maatregelen Covid-19 (Twm) - het liefst zoals nu telkens blijven verlengen met drie maanden.

’Onwenselijk’, zo reageerde coronaminister Hugo de Jonge een week geleden op het OMT-advies om de kerstvakantie te vervroegen. Daar werd aan toegevoegd dat ’een week meer vakantie een week minder school is.’ Het OMT adviseerde dat tot drie keer toe aan het kabinet dat uiteindelijk overstag is gegaan.

De toon die aan wordt geslagen tegen zorgpersoneel wordt steeds feller; waar er aan het begin van de coronapandemie werd geapplaudisseerd, krijgt zorgpersoneel nu steeds vaker te maken met agressie. Dat zien ze in zowel bij het Dijklander Ziekenhuis als bij zorgorganisaties WilgaerdenLeekerweideGroep en Omring. 

Steeds vaker vinden incidenten rondom of in ziekenhuizen plaats. Uit een onderzoek van beroepsvereniging NU91 en BNR bleek dat bijna twee derde (60%) van de 1.200 door de NU91 geënquêteerde zorgprofessionals aangaf dat verbale agressie de afgelopen maanden is toegenomen. Daarnaast zouden bijna driehonderd respondenten (24%) zeggen de afgelopen maanden ook fysiek geweld te hebben ervaren. Schoppen, slaan en bijten werden hierbij het vaakst genoemd.

Dat de sfeer verslechterd, merken ze ook bij het Dijklander Ziekenhuis. "We zien in toenemende mate agressie van patiënten en bezoekers, met name over de coronamaatregelen", laat een woordvoerder aan NH Nieuws weten. "Zo is bijvoorbeeld het dragen van een mondkapje verplicht en mogen patiënten maar een maximumaantal bezoekers per dag ontvangen. Hier is niet altijd begrip voor, we zien dat de discussies steeds feller worden." 

Beveiliging

Het ziekenhuis heeft daarom een aantal regels ingesteld. "We dragen als ziekenhuis niet alleen zorg voor onze patiënten, maar staan ook voor de veiligheid van onze medewerkers." Op de eerste plaats krijgt iedere patiënt die opgenomen wordt een brief, hierin worden alle regels duidelijk uitgelegd.

Daarnaast is er ook ingezet op meer beveiliging: "De bewaking kan 24 uur per dag worden gebeld voor ondersteuning. Hiernaast loopt de bewaking extra rondes door het ziekenhuis." Ook als bezoekers of patiënten geen mondkapje willen dragen wordt de beveiliging er gelijk bijgehaald. Voor mensen die daarvoor een ontheffing hebben, heeft het ziekenhuis spatmaskers. 

"We zien inderdaad een toename van agressie naar onze medewerkers toe", vertelt Els Harder, woordvoerder van zorgorganisatie WilgaerdenLeekerweideGroep. "Dat zit hem vooral in verbale agressie. Mensen worden dwingender. Het gaat dan vooral om mensen die moeite hebben met het opvolgen van de coronamaatregelen. En mensen die bijvoorbeeld een gevaccineerde medewerker eisen." 

Begin december stuurde de organisatie een videoboodschap met daarin een noodkreet naar buiten. "We zien dat de besmettingscijfers onder medewerkers en cliënten toenemen. Dat leidt tot hoge uitval van medewerkers en een grote zorgvraag van cliënten. De zorg die we willen leveren, kunnen we daardoor niet meer waarmaken", zei Marja Flameling directeur Zorg van de WilgaerdenLeekerweideGroep toen. 

Begrip na uitleg

Bij zorgorganisatie Omring merken ze ook dat mensen sneller geïrriteerd zijn. "We merken wel dat de lontjes wat korter zijn de laatste tijd", vertelt woordvoerder Maureen Wijnschenk. "Maar met wat extra uitleg rondom de gegeven situatie waarin we ons op dit moment verkeren, tonen mensen vaak hun begrip." Hiermee wordt de meeste onrust voorkomen. "Het is vanzelfsprekend dat we elke vorm van grensoverschrijdend afkeuren en accepteren wij absoluut niet."

De Amerikaanse regering heeft alvast voldoende coronapillen besteld om 10 miljoen Amerikanen te behandelen, hoewel het medicijn van de Amerikaanse fabrikant Pfizer nog in ontwikkeling is. President Joe Biden noemt de „veelbelovende gegevens” die door Pfizer zijn vrijgegeven bemoedigend.

Hoe triest ook voor de getroffen sectoren, de ondernemersorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland begrijpen dat het kabinet zich genoodzaakt ziet om de coronamaatregelen te verlengen vanwege de oprukkende Omikron-variant.

Buurthuis de Kleine Lelie in de Bloemenbuurt in Hilversum probeert ondanks alle coronamaatregelen een warme plek te zijn voor buurtbewoners. Opbouwwerker Jaco van der Velden merkt dat ook deze avondlockdown er bij sommige bezoekers inhakt. "Je merkt echt dat mensen er klaar mee zijn", vertelt hij al zittend in de woonkamer. 

"Vanochtend zei iemand nog: zullen we het er alsjeblieft niet over hebben." Iedere ochtend kunnen mensen normaal een kopje koffie halen in het buurtcentrum. Door de verscherpte maatregelen is dat alleen weer ingeperkt naar twee ochtenden. "Dat is echt jammer voor bezoekers die hier normaal wel elke ochtend komen."

Daarin ziet Jaco een verandering met de eerste lockdown, toen het wijkcentrum geheel dicht moest. "In het begin van deze crisis zag je dat heel veel mensen iets voor elkaar wilden doen; het hondje uitlaten, boodschappen doen, maaltijden koken voor anderen. Er ontstond eigenlijk een enorme hulplijn in de wijk, dat was prachtig om te zien, maar nu zijn er gewoon minder initiatieven."

Bekijk hieronder hoe het er nu aan toegaat in wijkcentrum De Kleine Lelie. Tekst gaat door onder de video. 

Doordat er minder initiatieven in de buurt ontstaan, ziet Jaco een nog belangrijkere rol voor het wijkcentrum weggelegd. "Heel veel is natuurlijk ook dicht of gaat niet door, dan is dit toch een plek waar mensen een gezellig moment kunnen hebben. Je ziet dat ze elkaar hier ontmoeten en daardoor weer andere mensen in de wijk leren kennen."

"Mensen zijn zo blij dat ze hier terecht kunnen, dat horen we van meerdere kanten", vertelt Jaco trots. "Wij zijn nu niet het bruisende wijkcentrum waar je met honderden mensen van alles kan doen, maar we zijn er nu echt wel voor alle mensen die het echt nodig hebben."

De burgemeesters van het Veiligheidsberaad houden er ernstig rekening mee dat het kabinet volgende week al met nog strengere maatregelen zal komen om de omicronvariant van het coronavirus de kop in te drukken.

De solidariteit richting de zorg en het zorgpersoneel is het afgelopen jaar flink gekanteld. Waar mensen zich eerst buiten verzamelden om te klappen voor de zorg, worden er nu beveiligers in ziekenhuizen ingezet om te zorgen dat alles vlekkeloos verloopt. 

Steeds vaker vinden incidenten rondom of in ziekenhuizen plaats. Er is veel kritiek op de zorg en mensen zijn 'coronamoe'. Afgelopen september werd duidelijk dat de agressiviteit richting het zorgpersoneel zijn tol eist: de verbale agressie van patiënten en bezoekers kan het personeel niet langer verdragen. Zo legden enkele tientallen corona-vrijwilligers van de Noordwest Ziekenhuisgroep (NWZ) in september hun functie neer.

Uit een onderzoek van beroepsvereniging NU91 en BNR bleek dat het bij het NWZ niet ging om een uitzondering. Bijna twee derde (60%) van de 1.200 door de NU91 geënquêteerde zorgprofessionals gaf aan dat verbale agressie de afgelopen maanden is toegenomen. Daarnaast zouden bijna driehonderd respondenten (24%) zeggen de afgelopen maanden ook fysiek geweld te hebben ervaren. Schoppen, slaan en bijten werden hierbij het vaakst genoemd.

De woordvoerder van NWZ laat aan NH Nieuws weten: "Sinds dat wij in september een beveiliger bij de deur hebben staan, merken we dat dit wel werkt. Af en toe zijn er mensen die ook hier tegenin gaan, maar ook die mensen handelen vaak uit emotie, en dat begrijpen wij ook. Een ziekenhuis is toch ook een plek, waar je niet altijd goed nieuws hoort."

Tanneke Goverse, verpleegkundige in hetzelfde ziekenhuis, merkt inderdaad verschil sinds de beveiliging bij de deur staat. "Er mag maar één persoon op bezoek komen, maar we hebben meerdere ingangen en mensen probeerden dan op een gewiekste manier toch met meerdere personen naar binnen te komen", vertelt ze. "Dat kan nu niet meer. Ook wilden er soms hele families naar binnen. Er is maar een heel klein percentage dat het allemaal onzin vindt."

Zelf heeft Goverse geen vervelende incidenten meegemaakt, maar ze heeft wel verhalen van collega's gehoord die te maken kregen met lastige situaties. Ze vindt het heel fijn dat ze nu direct de beveiliging kunnen inschakelen als er iets aan de hand is. "Het is heel naar als je je op je werk niet veilig voelt."

Veiligheid

Ook bij het Dijklander Ziekenhuis neemt agressie onder patiënten en bezoekers toe. Een woordvoerder laat weten dat het met name hoog oploopt over de coronamaatregelen. "Hier is niet altijd begrip voor, we zien dat de discussies steeds feller worden", vertelt ze. "We dragen als ziekenhuis niet alleen zorg voor onze patiënten, maar staan ook voor de veiligheid van onze medewerkers."

Daarom heeft ook het Dijklander Ziekenhuis de beveiliging opgeschroefd. "De bewaking kan 24 uur per dag worden gebeld voor ondersteuning. Hiernaast loopt de bewaking extra rondes door het ziekenhuis." Ook als bezoekers of patiënten geen mondkapje willen dragen wordt de beveiliging er gelijk bijgehaald. Voor mensen die daarvoor een ontheffing hebben, heeft het ziekenhuis spatmaskers. 

'Homogeniteit en ondertoon'

Socioloog Christian Bröer, actief bij 'Violent Interactions' en verbonden aan de afdeling sociologie van de Universiteit Amsterdam, doet onderzoek naar gezondheid en naar de omgang met coronamaatregelen. Hij erkent de toegenomen agressiviteit in de zorg. Waar volgens hem tijdens de eerste golf een 'breed gedragen solidariteit jegens het zorgpersoneel' heerste, draaide deze 'bijna homogeniteit' om in gematigde kritiek en complete samenzweringstheorieën.

"Ook tijdens de eerste fase was er al een ondertoon, maar de solidariteit domineerde. Daardoor leek het alsof iedereen achter de zorg stond", benadrukt hij. 

Hierbij benoemt hij ook de verschillende kritische lagen binnen de maatschappij. "In de middengroep wordt de twijfel gevoed door wisselende maatregelen. Voor de mensen die in het begin al kritisch waren, wordt alleen maar bevestigd wat ze al dachten", aldus Bröer.

Als voorbeeld draagt hij het vaccinatiebeleid aan, waarbij aan het begin al twijfels heersten over een eventuele vaccinatieverplichting. "Tot voor kort stelden politici dat vaccinatieplicht niet aan de orde is. Nu gaan we daar toch een beetje naartoe."

Ondertussen wordt volgens Bröer de kritische groep weinig betrokken in het 'mainstream beleid'. "Dat leidt dit tot uitsluiting, de mensen die kritiek leveren voelen zich niet gehoord, en dit resulteert in woede. In dat kader is het zorgpersoneel de aard van verkeerd beleid." 

Vertrouwen en legitimering

Bröer benadrukt dat agressie een 'langlopende ontwikkeling is' dat in alle takken binnen de maatschappij opkomt. "We moeten niet vergeten dat agressie jegens gezagsdragers al zo'n twintig jaar toeneemt. Je ziet dat politici nu ook meer gaan schreeuwen en dit gelegitimeerd wordt. Als agressie overal opkomt, dan zijn de condities voor agressief gedrag makkelijker."

Het aantal coronapatiënten in de Nederlandse ziekenhuizen is dinsdag voor de tweede dag op rij iets gedaald. Voor de vijfde opeenvolgende dag liggen er minder dan 2800 mensen met Covid-19, zo valt op te maken uit de meest recente cijfers van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS).

42 coronagevallen in één week, minstens vijf clubs met besmettingen en al twee wedstrijden uitgesteld binnen twee dagen tijd. De Premier League houdt de adem in nu na Brighton-Tottenham ook Brentford-Manchester United uitgesteld moest worden door de oprukkende omicronvariant. Verregaande maatregelen moeten erger voorkomen. De klok tikt, want de commercieel belangrijke eindejaarsperiode komt eraan.

In een uitgebrachte verklaring heeft de KNVB nog voor de persconferentie van het kabinet dinsdag de maatregelen ter bestrijding van het coronavirus waar het sport en voetbal betreft niet zinvol genoemd. „Nederland wordt niet gestimuleerd om te sporten”, aldus de voetbalbond.

Horeca dicht, anderhalve meter afstand en de mondkapjesplicht die weer een nieuw leven ingeblazen is: de coronamaatregelen blijven veranderen. In september mochten we veel maatregelen loslaten, terwijl we nu met spanning kijken naar de nieuwe regels voor tijdens de feestdagen. Wat doet dit met ons en hoe gaan we hier het best mee om volgens VROUW-huispsycholoog Jeffrey Wijnberg?

Avondlockdown, mondkapjes op scholen en een beperking op het aantal mensen dat thuis op bezoek komt; we zijn nog niet van corona af. Wereldwijd blijft het virus het gesprek van de dag bepalen. In Nederland richt de aandacht zich vooral op het traag op gang komen van de boostercampagne.

Nederland moet zich schrap zetten tegen de omicronvariant van het coronavirus. Dat is een van de argumenten die premier Rutte en minister De Jonge (Volksgezondheid) dinsdagavond geven voor het verlengen van de avondlockdown met nog eens drie weken.

Alle reizigers uit de Europese Unie die Italië binnen willen moeten vanaf donderdag een negatieve coronatest kunnen overleggen. Dit heeft premier Mario Draghi bekendgemaakt. Reizigers die niet gevaccineerd zijn, moeten na aankomst vijf dagen in quarantaine. De maatregelen gelden tot 31 januari.

De naderende sloop van het Blaricumse Tergooiziekenhuis moet koste wat kost voorkomen worden. Sterker nog: het ziekenhuis zou een speciaal coronaziekenhuis moeten worden. Dat stelt althans de Stichting Natuur en Landschap Het Gooi (SNLG), dat demissionair premier Mark Rutte en demissionair minister van volksgezondheid Hugo de Jonge vraagt om naar hun plan te kijken. 

Het Blaricumse ziekenhuis komt over een jaar leeg te staan, omdat Tergooi haar twee ziekenhuizen dan samenvoegt in een nieuw ziekenhuis aan de rand van Hilversum. Het Blaricumse ziekenhuisterrein wordt dan herontwikkeld. Er komen onder meer zorgwoningen met enkele zorgfuncties. 

Dat betekent dat het oude ziekenhuis tegen de vlakte moet, maar dat zien de natuurbeschermers niet zitten. Volgens hen zou het ziekenhuis een speciaal coronaziekenhuis moeten worden, voor de zorg aan coronapatiënten. Dat zou het landelijke probleem van het tekort aan ziekenhuisbedden voor coronapatiënten kunnen oplossen, maar zou er ook voor zorgen dat de natuur op het ziekenhuisterrein intact blijft. Dat eerste zou volgens de stichting een schot in de roos kunnen zijn, nu landelijke de discussie wordt aangezwengeld over de komst van zulke ziekenhuizen waar alleen coronapatiënten kunnen worden behandeld.

De stichting heeft een brief gestuurd aan de regering met het verzoek om over hun plan na te denken en bovenal de sloop van het ziekenhuis tegen te houden. Eerder deden de natuurbeschermers eenzelfde verzoek aan de Blaricumse gemeenteraad. De mogelijke sloop noemt de stichting 'kapitaalvernietiging'.

Natuur als drijfveer

Het belangrijkste punt van de Gooise stichting is echter de natuur, zo laat het de Blaricumse gemeenteraad weten. De stichting maakt zich zorgen over de gevolgen van de sloop van het ziekenhuisgebouw voor de aangrenzende natuur. 

De natuur op het ziekenhuisterrein wordt nu - onder meer door het ontwerp voor het ziekenhuis - zo veel mogelijk met rust te laten. Dat zou volgens hen veranderen als het terrein anders wordt ingericht. 

Toekomstplannen

Deze week werd bekend dat het Blaricumse ziekenhuis met sloop wordt bedreigd. Hoewel de herinrichting van het ziekenhuisterrein na het vertrek vast staat, werd lang geprobeerd het ziekenhuis gebouw juist te behouden om het te hergebruiken. Volgens projectontwikkelaar Inspire Real Estate blijkt dat nu toch niet mogelijk, omdat het financieel niet haalbaar is. 

De projectontwikkelaar heeft de Blaricumse gemeenteraad het verzoek gedaan wat soepeler met de gestelde eisen om te gaan, om haar project toch mogelijk te kunnen maken. 

Moet een patiënt van een huisarts eerst een coronatest doen voordat er een visite bij corona-achtige klachten wordt afgelegd? Een huisarts uit Wildervank stond dinsdagmiddag voor het Regionaal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg in Zwolle vanwege nalatigheid na een casus met een fatale afloop.

Farmaceut Pfizer meldt dat een nieuwe pil tegen corona boven verwachting goed presteert. Het middel Paxlovid beschermt voor 89 procent tegen ziekenhuisopname of dood, zo maakte het concern dinsdag bekend.

Een buisje bomvol coronavirus dat op de deurmat ploft. De zorgen zijn groot nu een verdachte is opgepakt die de ziekteverwekkers in een envelop promootte: Covid comfortabel bij u aan huis bezorgd door de postbode. Het eerste onrustbarende aanbod is het bepaald niet; maar wat waar is en wat niet, is in de schimmige wereld van coronafraude lastig aan te wijzen.

De verkoop van reis- en annuleringsverzekeringen lag lange tijd stil. Maar in november werden bij marktleider ANWB ruim 50% meer reisverzekeringen verkocht dan in diezelfde maand in 2019. Independer meldt verkopen op het pre-coronaniveau van 2019. Maar de consument moet geen dekking voor coronagevolgen verwachten.

Het demissionaire kabinet maakt dinsdagavond tijdens de persconferentie bekend wat er met de coronamaatregelen gebeurt. Naar verluidt wordt de avondlockdown verlengd tot 14 januari en gaat de kerstvakantie voor basisscholen eerder in.

Het aantal coronapatiënten in de Nederlandse ziekenhuizen is dinsdag voor de tweede dag op rij iets gedaald.

In de afgelopen week zijn 116.477 positieve coronatests geregistreerd. Dat is het laagste aantal in ongeveer een maand tijd.

In de Duitse deelstaat Noordrijn-Westfalen zijn alle binnenevenementen voor carnaval volgend jaar afgelast.

De Duitse economie zal volgend jaar minder hard groeien dan eerder werd voorspeld. Het coronavirus zorgt voor vertraging en er zijn problemen met de levering van onderdelen.

Alle burgemeesters van Nederland tegen Rutte: ’Er ontstaat moedeloosheid.’ Nu corona misschien wel altijd op de achtergrond in de samenleving zal sluimeren, moet de overheid niet langer over, maar met de inwoners van dit land gaan praten.

Nederland moet zich schrap zetten tegen de omicronvariant van het coronavirus. Dat is een van de argumenten die premier Rutte en minister De Jonge (Volksgezondheid) dinsdagavond geven voor het verlengen van de avondlockdown met nog eens drie weken.

Alle 18-plussers krijgen vanaf januari een uitnodiging voor een extra vaccinatie, de zogeheten booster. Die kan drie maanden na de eerdere vaccinatie of een eerdere besmetting gegeven worden.

Dat zei minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid) vanavond tijdens de persconferentie over de coronamaatregelen. Nu kunnen gevaccineerden nog niet eerder dan zes maanden na de laatste vaccinatie een booster krijgen, maar dat verandert dus.

Volgens De Jonge is de Omikron-variant de reden voor ongevaccineerden om opnieuw over vaccinatie na te denken. "De twijfel kan nooit groter zijn dan de wens om gezond te blijven", vond hij. 

Mochten mensen alsnog de vrijheid wilde houden om zich niet te laten vaccineren, dan legt De Jonge zich daar "niet bij neer". "Want de vrijheid van de een kan nooit groter zijn dan de vrijheid van de ander." Hij doelde dan onder meer op de vrijdheid om niet ziek te worden of te kunnen ondernemn.  

Wat het besluit om de boosters na drie maanden al aan te bieden betekent voor de coronapas is op dit moment nog niet duidelijk. 

De verlening van de huidige coronamaatregelen met vier weken was volgens premier Mark Rutte "echt onvermijdelijk". Dat zei hij vanavond tijdens de persconferentie over de maatregelen. 

Dat komt volgens Rutte door de hoge bezetting in de ziekenhuizen en de nieuwe Omikron-variant, die besmettelijker is dan de Deltavariant. "Er is echt reden tot zorg en grote voorzichtigheid", zei Rutte. "Ook daarom is er nu een verlenging van het hudige maatregelenpakket."

Ook moeten basisscholen volgende week dicht. Rutte zei dat daar "intensieve en moeilijke gesprekken" over zijn gevoerd en dat hij het zich beseft dat het tot leervertraging en praktische problemen leidt. "Maar het signaal over de Omikron-variant konden we niet negeren." De deskundigen van het Outbreak Management Team zullen vrijdag met een nieuw advies komen over de nieuwe variant. 

Rutte zei te begrijpen dat de verlenging van de maatregelen hard aankomt. "Het is niet de blijde boodschap in de kersttijd waar je op hoopt. Ja, een tegenvaller, maar misschien geen hele verrassing."

De persconferentie is tussen 19.00 uur en 20.00 uur ook bij AT5 op televisie en via de site te zien.

Vanaf 19.00 uur geven demissionair premier Rutte en minister De Jonge opnieuw een persconferentie over de status rondom corona. Eerder vandaag werd al bekend dat de maatregelen die nu gelden, een avondlockdown met strenge beperkingen in onder andere de horeca, verlengd worden tot 14 januari. Ook krijgen de basisscholen een week eerder kerstvakantie. 

Premier Mark Rutte en minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid) geven om 19.00 uur een persconferentie over de coronamaatregelen. 

Er is al uitgelekt dat de huidige maatregelen met vier weken verlengd worden, tot en met 14 januari dus. Daarnaast zullen de basisscholen een week voor de kerstvakantie, volgende week al dus, sluiten. 

Door het huidige maatregelenpakket, dat ook de avondlockdown wordt genoemd, moeten onder meer de horeca, winkels en sportclubs om 17.00 uur de deuren sluiten. 

De persconferentie is tussen 19.00 uur en 20.00 uur ook bij AT5 op televisie en via de site te zien.

Beveiligers op Schiphol willen dat de luchthaven ingrijpt om een uitbraak van de omikronvariant te voorkomen. Volgens vakbond CNV neemt het risico op verspreiding toe, omdat lang niet iedereen zich aan de coronamaatregelen houdt en Schiphol zich schuil zou houden achter de uitzonderingspositie voor luchthavens.

Op de Nederlandse luchthavens, waaronder Schiphol, mag van de anderhalvemeterregel afgeweken worden als het er te druk is. Zo wordt voorkomen dat wachtende passagiers vluchtroutes en nooduitgangen blokkeren. Ook mogen winkels en restaurants achter de beveilings- en paspoortcontrole na 17.00 uur 's middag langer open blijven. Voor het dragen van mondkapjes geldt geen uitzondering.

Wie de laatste tijd op Schiphol is geweest, kan met eigen ogen zien dat die mondkapjes bij veel mensen onder de neus of kin bungelen, of helemaal niet gedragen worden. Ook onder medewerkers. Vanwege het gebrek aan maatregelen en de toegenomen drukte, vindt CNV dat de 'poort voor omikron wagenwijd openstaat'.

Kerstdrukte

De bond richt zich op de politiek met het verzoek Schiphol te dwingen om maatregelen te nemen. CNV-bestuurder Erik Maas is er met de verwachte kerstdrukte niet gerust op dat beveiligers gespaard worden van besmetting. In november telde Schiphol 3.1 miljoen reizigers. Ter vergelijking: in dezelfde maand vorig jaar waren dat er 900.000.

De beveiligers willen dat er ook bij drukte afstand gehouden wordt. Er moet meer ruimte komen door het sluiten van een deel van de beveiligingspoorten en scanapparaten. De bakken waar passagiers hun handbagage in plaatsen moeten van het personeel meer dan een keer per week gewassen worden.

Minder vluchten en boetes uitdelen

Het beveiligingspersoneel wil bovendien dat er voortaan beter gehandhaafd wordt op de mondkapjesplicht en afstandsregels. CNV pleit niet voor werkonderbrekingen als Schiphol de maatregelen niet aanscherpt. De bond vindt wel dat er boetes zouden mogen worden uitgedeeld aan notoire mondkapweigeraars. Minder vluchten dan er nu zijn zouden volgens CNV bijdragen aan minder verspreiding van de omikronvariant.

Schiphol is nog niet teruggekomen op het verzoek van NH Nieuws om te reageren.

De dood is waar we allemaal mee te maken krijgen in ons leven, maar toch wordt er vaak nog niet veel over gesproken. Het is een zwaar en lastig onderwerp om te bespreken, terwijl dat vaak essentieel is voor het rouwproces. De Hilversumse begraafplaats Bosdrift doorbreekt dit taboe en heeft een rouwcafé geopend. Een cafeetje om na het bezoek aan een graf te kunnen napraten.

In het café staat een grote houten tafel, waaraan je gemakkelijk je verhaal kwijt kunt. Een vrijwilliger die de koffie of thee inschenkt, staat klaar om een luisterend oor te bieden. "Nu je elkaar weer geen hand mag geven en je alleen maar mondkapjes ziet, kun je hier gewoon een gesprekje voeren", aldus bedenker Anita van Loon. "Een plek waar je kunt napraten na het bezoeken van je geliefden is uniek in Nederland."

Verliezen in coronatijd

De gesprekken kunnen in het café in alle rust gevoerd worden. Juist nu we weer met meer maatregelen te maken hebben door corona, zijn dit soort plekken extra belangrijk volgens directeur Van Loon.

Toch hoeven niet alle gesprekken te gaan over de dood van een naasten. "Misschien is verlies ook wel het continu thuis zitten achter je laptop en het missen van sociale contacten", stelt Van Loon vragend. "Zo'n plek is veel meer dan alleen voor mensen die de begraafplaats bezoeken. Al doen we dit alles voor maar tien mensen, dan is het meer dan waard."

Het Amsterdamse lerarentekort in het primair onderwijs is in het afgelopen half jaar flink gestegen met 2,8 procent ten opzichte van dit voorjaar. Het tekort is nu 15,3 procent, dat betekent dat er in de stad in de ideale situatie nog 563 fulltimebanen ingevuld zouden moeten worden. Dit liet Marjolein Moorman, wethouder Onderwijs, vandaag weten in een brief aan de gemeenteraad.

Amsterdam staat onder Almere en Den Haag op de derde plek als het gaat om lerarentekorten, het landelijke gemiddelde is 8,5 procent. Het is niet zo dat al die 563 banen op dit moment open staan. Het gaat om het ideale aantal. Het tekort is verdeeld over openstaande vacatures en 'verborgen tekorten' die nu worden opgevuld met onderwijsondersteuners of zij-instromers. "Het tekort stijgt, maar dat komt ook door mensen die met pensioen gaan. De middelen die we inzetten werken wel degelijk, anders was het tekort nóg hoger geweest", zegt een woordvoerder van de gemeente.

Ook is het gebrek aan leraren ongelijk verdeeld over de stad. Het tekort is het grootst bij scholen waar veel kinderen een risico op leerachterstand hebben, en dit verschil is alleen maar groter geworden sinds februari. "Dit vormt een rechtstreekse bedreiging voor de toekomst van de kinderen die goed onderwijs het hardst nodig hebben", zegt Moorman. De verwachting is dat het tekort in 2025 op deze manier stijgt naar 20,9 procent.

Noodplan

De reden van de stijging is onder andere een inhaaleffect. In het begin van de coronacrisis zouden minder mensen van baan zijn gewisseld, de inhaalslag daarvan zie je nu terug in de cijfers. Ook blijft de woningmarkt een belangrijke oorzaak van de afname van leraren. Wonen buiten de stad is vaak goedkoper en dus aantrekkelijker voor onderwijspersoneel. Om die redenen werden voorrangsregelingen ingevoerd en extra woningen gebouwd voor deze groep.

Eerder dit jaar werd bekend dat onderwijspersoneel in wijken met meer risico op leerachterstand extra salaris krijgen. De invloed hiervan moet nog worden onderzocht. Om onder andere die laatste reden is in 2020 het Noodplan Lerarentekort Amsterdam opgesteld. In 2023 dienen er 500 fte meer leraren te zijn en moet het tekort teruggedrongen zijn naar 5 procent. Ook nu laat de wethouder weten te willen inzetten op onder andere extra woningen, arbeidsvoorwaarden van schoolleiders en het inzetten van zij-instromers.

Ondanks dat het met deze stijging moeilijk lijkt om het tekort terug te dringen naar 5 procent, wil de wethouder alles doen om dit toch te bereiken. Ze benoemt in haar brief nadrukkelijk de verantwoordelijkheid van het rijk: "Ik hoop dat we er samen met de schoolbesturen, de G4 en Almere en het Rijk voor kunnen zorgen dat de tekorten niet hoger oplopen." Nieuwe resultaten wat betreft het lerarentekort worden in mei 2022 verwacht.

Het lerarentekort in het primair onderwijs is in Amsterdam het afgelopen half jaar flink gestegen met 2,8 procent ten opzichte van dit voorjaar. Het tekort is nu 15,3 procent, dat betekent dat er in de stad in de ideale situatie nog 563 fulltimebanen ingevuld zouden moeten worden. Dit liet Marjolein Moorman, wethouder Onderwijs, vandaag weten in een brief aan de gemeenteraad.

Amsterdam staat onder Almere en Den Haag op de derde plek als het gaat om lerarentekorten, het landelijke gemiddelde is 8,5 procent. Het is niet zo dat al die 563 banen op dit moment open staan. Het gaat om het ideale aantal. Het tekort is verdeeld over openstaande vacatures en 'verborgen tekorten' die nu worden opgevuld met onderwijsondersteuners of zij-instromers. "Het tekort stijgt, maar dat komt ook door mensen die met pensioen gaan. De middelen die we inzetten werken wel degelijk, anders was het tekort nóg hoger geweest", zegt een woordvoerder van de gemeente.

Ook is het gebrek aan leraren ongelijk verdeeld over de stad. Het tekort is het grootst bij scholen waar veel kinderen een risico op leerachterstand hebben, en dit verschil is alleen maar groter geworden sinds februari. "Dit vormt een rechtstreekse bedreiging voor de toekomst van de kinderen die goed onderwijs het hardst nodig hebben", zegt Moorman. De verwachting is dat het tekort in 2025 op deze manier stijgt naar 20,9 procent.

Noodplan

De reden van de stijging is onder andere een inhaaleffect. In het begin van de coronacrisis zouden minder mensen van baan zijn gewisseld, de inhaalslag daarvan zie je nu terug in de cijfers. Ook blijft de woningmarkt een belangrijke oorzaak van de afname van leraren. Wonen buiten de stad is vaak goedkoper en dus aantrekkelijker voor onderwijspersoneel. Om die redenen werden voorrangsregelingen ingevoerd en extra woningen gebouwd voor deze groep.

Eerder dit jaar werd bekend dat onderwijspersoneel in wijken met meer risico op leerachterstand extra salaris krijgen. De invloed hiervan moet nog worden onderzocht. Om onder andere die laatste reden is in 2020 het Noodplan Lerarentekort Amsterdam opgesteld. In 2023 dienen er 500 fte meer leraren te zijn en moet het tekort teruggedrongen zijn naar 5 procent. Ook nu laat de wethouder weten te willen inzetten op onder andere extra woningen, arbeidsvoorwaarden van schoolleiders en het inzetten van zij-instromers.

Ondanks dat het met deze stijging moeilijk lijkt om het tekort terug te dringen naar 5 procent, wil de wethouder alles doen om dit toch te bereiken. Ze benoemt in haar brief nadrukkelijk de verantwoordelijkheid van het rijk: "Ik hoop dat we er samen met de schoolbesturen, de G4 en Almere en het Rijk voor kunnen zorgen dat de tekorten niet hoger oplopen." Nieuwe resultaten wat betreft het lerarentekort worden in mei 2022 verwacht.

Waar de economie in alle Noord-Hollandse regio's net zo groot of zelfs groter is dan voor de coronacrisis, geldt dat niet voor Haarlemmermeer. In de periode juli tot en met september van dit jaar was de economie in die regio nog bijna een tiende kleiner dan in dezelfde periode in 2019, vóór de coronacrisis. 

Dat blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Door de aanwezigheid van Schiphol én de gevolgen van de coronacrisis voor de luchtvaart, kromp de economie in Haarlemmermeer in 2020 met 18 procent harder dan in welke andere regio dan ook. Zeker aan het begin van de coronacrisis, tussen maart en juli vorig jaar, waren de aankomst- en vertrekhallen geregeld zo leeg dat je er een speld kon horen vallen. 

Toen de reisrestricties (gedeeltelijk) werden opgeheven, trok de vraag naar vluchten weer aan en krabbelde de economie in Haarlemmermeer in sneltreinvaart op. Van juni tot en met september was de economie in Haarlemmermeer zelfs 17 procent groter dan in dezelfde periode in 2020. 

Ondanks die recente opleving is de regionale economie dus nog niet terug op het niveau van voor de coronacrisis. Sterker nog: Haarlemmermeer en omgeving (-9 procent) is één van de twee CBS-regio's waar de economie in het derde kwartaal van 2021 nog kleiner was dan voor de crisis. De andere regio is 'overig Groningen', waar de economie nog 2 procent kleiner is dan in het derde kwartaal van 2019.  

Provinciale economie snel hersteld

Vergeleken met andere provincies is de economie in Noord-Holland het snelst hersteld. In de periode juli tot en met september was de economie hier 8 procent groter dan in het derde kwartaal van 2019. Een flinke heropleving, want vorig jaar noteerde de Noord-Hollandse economie nog een krimp van 7 procent ten opzichte van een jaar eerder. 

Die wederopstanding van de Noord-Hollandse economie is vooral te danken aan de IJmond, waar de economie in het derde kwartaal van dit jaar 7 procent groter is dan in het derde kwartaal van 2019.

Daarmee is de regio niet alleen het beste jongetje van de Noord-Hollandse klas, maar scoort het ook landelijk hoge ogen. De enige andere regio waar de economie net zo hard groeide als in de IJmond, is Zeeuws-Vlaanderen. Volgens het CBS is de sterke economie groei in die regio's vooral te danken aan de aanwezigheid van industrie. 

Gesteund of niet

Van de Noord-Hollandse bedrijven die geen aanspraak maakten of wilden maken op coronasteunpakketten, is tussen het tweede kwartaal van 2020 en het tweede kwartaal van 2021 iets meer dan één op de tien opgeheven of failliet verklaard. Daarmee is Noord-Holland koploper. Ter vergelijking: in Friesland ging het om iets minder dan één op de acht bedrijven. 

Van de Noord-Hollandse bedrijven die wel coronasteun ontvingen, is ongeveer 3 procent opgeheven. Ook in de rest van Nederland ligt het aantal opgeheven bedrijven in deze categorie tussen de 2 en 3 procent. Het CBS concludeert dat de coronasteun effect lijkt te hebben gehad op het aantal faillissementen. 

Meer vertrouwen

In de eerste drie kwartalen van dit jaar is in onze provincie de helft minder bedrijven failliet gegaan ten opzichte van een jaar eerder. Uit de cijfers van het CBS blijkt ook dat het vertrouwen van Noord-Hollandse ondernemers weer is toegenomen.

Alkmaar moet er de komende tijd voor zorgen dat er extra opvangplekken komen voor asielzoekers. Dat heeft het demissionaire kabinet besloten. Hiervoor zal een pand verbouwd worden dat in handen is van het Rijk.

Dat is vanmorgen bekendgemaakt in een persbericht. Venray, regio Rotterdam, Gorinchem en Enschede moeten acuut extra opvangplekken beschikbaar stellen. Aanvankelijk stond Alkmaar ook op dat lijstje, maar nu moet de gemeente zich gereedmaken 'zodat deze locatie ook snel ingezet kan worden voor de opvang van asielzoekers als dat aan de orde is'.

Hierbij gaat het mogelijk over het leegstaande belastingkantoor aan de Robonsbosweg. Dit heeft eerder als asielzoekerscentrum (azc) gediend. Eerder dit jaar oordeelde de gemeente dat het pand niet in gebruik wordt genomen als opvanglocatie voor honderden statushouders, omdat 'het risico voor de gemeente te groot' zou zijn.  

Pand staat te koop

Een meerderheid van de Alkmaarse gemeenteraad is ook tegen het plan om het gebouw opnieuw in gebruik nemen als asielzoekerscentrum. Vorige maand maakte het Rijksvastgoedbedrijf bekend dat het pand wordt verkocht aan één of meerdere bedrijven, maar dat er van Alkmaar geen woningen in gerealiseerd mogen worden. 

Staatssecretaris Broekers-Knol schrijft in een brief aan de Tweede Kamer dat er vanwege de 'noodsituatie geen andere mogelijkheid meer is'. De betrokken gemeenteraden hebben volgens mediapartner NOS niets over het besluit te zeggen en kunnen het ook niet terugdraaien.

Tweeduizend extra plekken

Voor het einde van het jaar zijn er 2000 extra plekken nodig. Of dat met de nu aangewezen gemeenten wordt gehaald, is niet duidelijk. "Het valt niet uit te sluiten dat mogelijk binnenkort ook aan andere gemeenten een aanwijzing gegeven zal worden", kondigt Broekers-Knol aan.

Gemeenten en provincies hebben de afgelopen maanden duizenden extra opvangplekken geregeld en meer dan 10.000 woningen voor mensen met een verblijfsvergunning aangewezen. Broekers noemt dat 'een grote prestatie' waar zij 'erg dankbaar' voor is. Toch is dat nog niet genoeg, zegt ze.

Meer asielzoekers

De asielinstroom is in de loop van dit jaar toegenomen doordat de coronareisbeperkingen gedeeltelijk zijn opgeheven. Ook komen er meer asielzoekers naar Nederland in het kader van gezinshereniging. Daarnaast zijn er meer dan 2.000 Afghaanse evacués opgevangen.

Ondertussen zitten er in de asielopvang al meer mensen dan gepland. Broekers zegt dat er nog 12.000 vergunninghouders zouden moeten doorstromen naar een woning in een gemeente. Ook is het lastig om mensen die geen recht hebben op verblijf in Nederland uit te zetten.